Bugün 1 Mayıs; işçi sınıfının uluslararası dayanışma günü. Dördüncü Enternasyonal’in Uluslararası Komitesi ve Dünya Sosyalist Web Sitesi, TSİ 22:00’de 13. yıllık Uluslararası Çevrimiçi 1 Mayıs Toplantısı’nı düzenliyor. Sosyalizm için mücadele etmeye ve kapitalist sisteme son vermeye kararlı herkesi kaydolmaya ve toplantıya katılmaya çağırıyoruz.
Egemen sınıf, sınıf bilincini yok etmek, Amerika’daki muazzam sınıf mücadelesi geleneğini inkâr edip örtbas etmek için sonsuz çaba harcamıştır. Oysa 1 Mayıs, Amerika Birleşik Devletleri’nde doğmuştur.
Yüz kırk yıl önce, 1 Mayıs 1886’da, yüz binlerce Amerikalı işçi sekiz saatlik işgünü talebini yükseltmek için greve çıktı. Hareketin merkezi, 80 bin işçinin katıldığı Chicago’ydu. Üç gün sonra, 4 Mayıs akşamı, Haymarket Meydanı’nda düzenlenen barışçıl bir işçi mitingine polis şiddetle saldırdı. Bir bomba patladı; patlama ve polisin saldırısında yedi polis memuru ile dört işçi hayatını kaybetti.
Chicago’nun egemen sınıfı bu olayı, Chicago işçilerine yönelik şiddetli bir cadı avı başlatmak için fırsat olarak kullandı. Konuşmacılardan ya da organizatörlerden herhangi birini bombayla ilişkilendiren tek bir kanıt bile yoktu. Buna karşın sekiz anarşist ve sosyalist işçi önderi tutuklandı; devlet şiddetine ve sahte yasal komplolara emsal teşkil eden bir adalet rezaleti ile yargılandı. Dört işçi — August Spies, Adolph Fischer, George Engel ve Albert Parsons — 11 Kasım 1887’de idam edildi. Louis Lingg ise hücresinde intihara sürüklendi.
Haymarket şehitlerinin uğruna canlarını verdiği dava, dünya genelinde işçi sınıfı tarafından sahiplenildi. Üç yıl sonra, 1889’da Paris’te toplanan İkinci Enternasyonal’in kuruluş kongresi, 1 Mayıs’ın tüm ülkelerin işçilerinin sekiz saatlik işgünü için eş zamanlı gösteri yapacağı gün olmasını kararlaştırdı. O günden bu yana 1 Mayıs, uluslararası işçi sınıfına aittir.
Sekiz saatlik işgünü, ilk 1 Mayısların merkezî talebiydi. Bugün ise 1 Mayıs, insan uygarlığının varlığını sürdürmesi uğruna verilen bir mücadelenin adıdır. Öyle ki, işçi hareketinin en temel kazanımı olan sekiz saatlik işgünü bile sendikal aygıt tarafından terk edilmiş durumdadır. AFL-CIO bürokratları Demokrat Parti ile “Güçlü 1 Mayıs” etkinlikleri düzenlerken, depolarda, hastanelerde, okullarda ve fabrikalarda çalışan işçiler 10, 12 ve 14 saatlik vardiyalara katlanmaktadır.
1 Mayıs kutlaması, kapitalizme, eşitsizliğe ve sömürüye karşı uluslararası işçi sınıfının birliği mücadelesinde kök salmıştır; işçi iktidarı için verilen mücadeleye adanmış bir gündür. Lev Troçki 1918’de, 1 Mayıs’ın özgün amacının, “tüm ülkelerin işçilerini o günde eş zamanlı bir gösteriyle harekete geçirerek onları tek bir dünya merkezi ve tek bir dünya siyasi yönelimi olan devrimci eylemin uluslararası proleter örgütünde bir araya getirmenin zeminini hazırlamak” olduğunu yazmıştı.
Bu görev —işçi sınıfının uluslararası devrimci önderliğinin inşası— çağımızın henüz tamamlanmamış tarihsel görevi olmayı sürdürmektedir. Bu, Dördüncü Enternasyonal’in Uluslararası Komitesi’nin (DEUK) görevidir.
DEUК’nun ardı ardına on üç yıldır düzenlenen Yıllık Uluslararası Çevrimiçi 1 Mayıs Toplantıları bu ruhla örgütlenmektedir. Bu toplantılar, işçi bürokrasisinin ve onun uzantılarının kapitalist devletle ittifaklarını gizlemek için kullandığı boş radikal laflarla geçiştirilen törenler değildir. Her toplantı, dünya sosyalist hareketinin perspektifinin gelişiminde vazgeçilmez bir aşama olmuştur.
2014’teki ilk Uluslararası Çevrimiçi 1 Mayıs Toplantısı’ndan bu yana Uluslararası Komite, bu toplantılarda merkezi bir uyarıyı gündeme yerleştirmiştir: Kapitalizmin çözümsüz çelişkilerinin yol açtığı dünyanın emperyalist yeniden paylaşımı, insanlığı küresel bir felakete sürüklüyor. Bu uyarılar gerçek doğrulanmıştır. Dünya savaşı artık gelecekte bir olasılık değil, günümüzde yaşanan bir gerçekliktir. ABD’nin ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı başlattığı saldırı savaşı, dünya genelinde tırmanan militarizmin bugüne kadarki en patlayıcı ifadesidir.
Birbirine bağlı iki süreç ön plana çıkmaktadır. Birincisi, savaşın ilerleyişi ve bununla birlikte faşizme ve diktatörlüğe yöneliş ile işçi sınıfına yönelik dizginsiz saldırıdır. Dünya kapitalizminin merkezinde Trump —oligarkların başkanı— demokratik hakları paramparça etmekte, göçmen polisini siyasi terörün bir aracı olarak serbest bırakmakta ve toplumun militarizm ve baskı ekseninde yeniden örgütlenmesini dayatmaktadır.
İkincisi ise uluslararası işçi sınıfının büyüyen direniş hareketidir. 1 Mayıs Toplantısı, kıtalar genelinde işçiler ve gençler arasında gelişmekte olan mücadeleleri belgeleyecek ve bu çatışmaları savaşa, diktatörlüğe ve kapitalizme karşı bilinçli bir harekette birleştirmek için gereken program ve stratejiyi ortaya koyacak.
Toplantıda konuşmacılar arasında DEUK’un ve destekleyici örgütlerinin ABD, Britanya, Fransa, Almanya, Sri Lanka, Avustralya, Yeni Zelanda, Kanada, Türkiye, Brezilya ve Rusya’dan önde gelen temsilcileri yer alacak; bunların yanı sıra Toplumsal Eşitlik için Uluslararası Gençlik ve Öğrenciler (IYSSE) ile Taban Komitelerinin Uluslararası İşçi İttifakı’nın (TK-Uİİ) temsilcileri de söz alacaklar.
Toplantıda, mücadeleye giren ve çıkış yolu arayan her kıtadan işçilerin ve gençlerin —posta işçilerinin, otomotiv işçilerinin, öğretmenlerin, liman işçilerinin, öğrencilerin— derlenen açıklamaları da yer alacak.
1 Mayıs Toplantısı, dünya durumunun bir değerlendirmesini sunacak: İran’a yönelik savaşın tarihi ve anlamı; diktatörlüğe doğru sürükleniş ve burjuva demokrasisinin çöküşü; uluslararası ölçekte sınıf mücadelesinin hızlanan patlayıcı yükselişi.
Bu toplantı, sadece 1 Mayıs’ın kökenlerini anmak için düzenlenmiyor. Bu toplantı, bir eylem çağrısıdır. Egemen sınıf, toplumu yurt dışında savaş ve yurt içinde sınıf savaşı doğrultusunda düzenliyor; bunu sendikal aygıtın ve tüm kapitalist partilerin yardımıyla yapıyor. 1 Mayıs Toplantısı, işçileri ve gençleri önümüzdeki mücadele için bir program, strateji ve uluslararası bir örgütsel perspektifle ile donatacaktır.
Şimdi wsws.org/mayday adresinden kaydolun. Toplantı, Türkiye saati ile 22:00’de başlıyor. İş arkadaşlarınızı, okul arkadaşlarınızı, ailelerinizi, dostlarınızı bir araya getirin. Bugün, 1 Mayıs 2026’da, uluslararası sosyalist hareketteki yerinizi alın.