Ukrayna devleti, 26 yaşındaki sosyalist Bogdan Syrotiuk’a yönelik “vatana ihanet” suçlamalarının hiçbir temeli olmadığını kanıtlayan yıkıcı bir uzman raporuna, onun üzerindeki baskıyı artırarak yanıt veriyor. Bogdan, Nisan 2024’ten beri hapiste ve 15 yıldan müebbet hapse kadar bir cezayla karşı karşıya. Bogdan, eski Sovyetler Birliğ topraklarında Troçkist bir gençlik örgütü olan Bolşevik-Leninistlerin Genç Muhafızları’nın (YGBL) kurucusu ve lideridir. YGBL Rusya’nın Ukrayna’yı istilasına ve NATO’nun vekalet savaşına, Rusya ve Ukrayna işçi sınıfını birleştirme mücadelesi ile karşı çıkmaktadır.
Sonbaharda, Ukrayna’nın en önde gelen kriminologlarından birinin hazırladığı dilbilimsel analiz raporu, savcılığın tamamen Dünya Sosyalist Web Sitesi’ndeki yayınlara dayandırdığı “vatana ihanet” ve Rusya Federasyonu adına çalışma suçlamalarını titizlikle ele aldı. Rapor, bir yılı aşkın süredir mahkemeye herhangi bir kanıt sunamayan savcılığın davasını tamamen çökertti.
Mahkemenin buna yanıtı, üçüncü bir dilbilimsel rapor talep etmek oldu. Aslında aralık ayı sonunda teslim edilmesi gereken bu rapor, bugüne kadar sunulmadı. Bir sonraki duruşma birkaç kez ertelendi. Mahkeme nihayet 23 Şubat’ta tekrar toplandığında, Bogdan’ın tutukluluk halinin devamına karar verdi.
Bu sırada, Bogdan’ın dişlerini tedavi ettirmek için acil olarak ihtiyaç duyduğu tıbbi bakımı engelleniyor. Kapitalizmin restorasyonu sonucunda tıbbi bakımın ve halkın genel sağlığının sarsıcı bir düşüş yaşadığı eski Sovyetler Birliği’ndeki pek çok insan gibi, Bogdan da ciddi diş problemleri yaşıyor. Şiddetli ağrılar çeken Bogdan, orta ve uzun vadeli ciddi sağlık sonuçlarıyla karşı karşıya bulunuyor. Hapishane tesisi gerekli imkanları sağlayamadığı için kendisine bir yılı aşkın süredir cezaevi dışındaki bir diş hekimi tarafından tedavi edileceği söyleniyor. Birbiri ardına uydurulan sudan bahanelerle bu ziyaret defalarca ertelendi. Yeni cezaevi yönetimi artık bunu ayarlamaya bile çalışmıyor.
Bu muamelede tesadüfi hiçbir şey yok. Bu, savcılığın davasının fiilen çöktüğü ve uluslararası savunma kampanyasının giderek daha geniş bir yankı bulduğu koşullarda, Bogdan üzerindeki kişisel baskıyı artırmanın bir yoludur. Uzman raporundan önce, Bogdan’ın savunması, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) davayı ele alma kararıyla bir başka önemli dönüm noktasına ulaşmıştı. Bu durum, ülkedeki yaygın insan hakları ihlallerine rağmen, Bogdan’ın davasını Ukrayna’dan kabul edilen çok az sayıdaki davalardan biri yapmaktadır.
AİHM’deki dava, 6. maddede güvence altına alınan özgürlük hakkının ihlaline dayanmaktadır. Ancak adil yargılanma hakkı ile insani olmayan ve aşağılayıcı muamele yasağı gibi en az iki maddenin daha ciddi şekilde ihlal edildiğine dair bol miktarda kanıt bulunmaktadır.
Bogdan’ın maruz kaldığı insanlık dışı muamele için yakın zamanda bir emsal de bulunmaktadır: Haziran 2025’te AİHM, Ukrayna hükümetinin bir mahpusa gözaltındayken etkili bir diş tedavisi sağlamayarak bu maddeyi ihlal ettiğine hükmetti. Oleksiy Benyuh’un tüm dişleri çekilmiş, bu da ciddi acıya ve aşağılanmaya neden olmuştu. Ancak 2019’daki tıbbi tanıya rağmen, kendisine 19 ay boyunca ücretsiz protez verilmedi. Bu, benzer durumlarda tedavi öngören Ukrayna yasalarına da aykırı. Yine de Benyuh protezlerine ancak bir Hristiyan STK’sının duruma müdahalesi sayesinde kavuşabildi.
Daha ağır başka vakalarda, Ukrayna devletinin tıbbi bakımı esirgediği ve bunun mahpusların ölümüyle sonuçlandığı bilinmektedir. Belki de bunların en bilineni, Ukrayna’da gözaltına alınan ve zatürre ile diğer hastalıkları tedavi edilmediği için ölen Amerikalı-Şilili gazeteci Gonzalo Lira’dır.
Durum acildir: Ciddi diş problemlerinde, zamanında tıbbi müdahale yapılmaması, hemen hissedilen şiddetli ağrının çok ötesine geçen ağır sonuçlara yol açabilir. Bu potansiyel sonuçlar arasında, vücudun diğer kısımlarına yayılabilen ve en kötü durumda kan zehirlenmesine neden olabilen kronik enfeksiyonlar yer almaktadır. Ayrıca bu durum Bogdan’ın halihazırda muzdarip olduğu kardiyovasküler hastalıklar ve diyabet riskini de artırmakta veya kötüleştirmektedir.
Ukrayna mahkeme sisteminde Bogdan için adalet yerini bulmayacaktır. Ona karşı açılan dava, Uluslararası Komite’ye karşı açılmış bir davadır; Troçkizmi fiilen yasaklamayı ve Ukrayna’da devam eden savaşa soldan gelen her türlü muhalefetin gözünü korkutmayı amaçlamaktadır. Bogdan için özgürlüğe giden tek yol, uluslararası savunma kampanyasının yoğunlaştırılıp genişletilmesinden geçmektedir.
Tüm okurlarımızı kampanya metnini imzalamaya ve kendisine gerekli tıbbi prosedürün derhal uygulanmasını talep etmeye çağırıyoruz. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi davanın incelenmesini hızlandırmalıdır! Tüm suçlamalar düşürülmeli ve Bogdan serbest bırakılmalıdır! Bu kampanyayı desteklemek için davayı duyurun ve buradan bağış yapın!